De inclusieroute

Toen mijn eerste boek De Inclusieve Organisatie in 2022 uitkwam, kreeg ik meteen de vraag: ‘En, wanneer komt je volgende boek?’ Eerlijk gezegd dacht ik toen: o jee, daar ben ik voorlopig nog niet aan toe,  het schrijfproces heb ik namelijk als best intensief ervaren. Begin 2023 begon het toch te kriebelen. Hiernaast merkte ik dat in veel ik steeds vaker dacht: de kennis is er wel, maar de vertaling naar ‘wat doe je er nu mee?’ ontbreekt nog. En precies dat gevoel, die kriebel en de geluiden van de werkvloer,  hebben me aangezet om De Inclusieroute te schrijven.

In De Inclusieroute neem ik je mee op de reis die jouw organisatie kan maken richting duurzame inclusie. Je ontdekt hoe je systematisch en stap voor stap aan inclusie kunt werken. We maken samen de onderliggende patronen zichtbaar, je wordt je bewuster van je eigen rol in een inclusieve organisatie en je krijgt praktische tools om echt ruimte te maken voor elkaars verschillen.

Ik heb zelf best wat vormen van uitsluiting meegemaakt en om me heen gezien. Voor een individu betekent dat vaak minder kansen, simpelweg omdat je bepaalde privileges niet hebt. En voor organisaties betekent het dat ze waardevol talent mislopen. Door de jaren heen heb ik veel ervaring opgedaan in hoe je als organisatie aan duurzame inclusie kunt werken en wat juist averechts werkt. Door bewust van exclusie naar inclusie te bewegen, doorbreek je patronen die uitsluiten en maak je ruimte voor iedereen om mee te doen.

Het voorwoord en het nawoord liggen me het meest na aan het hart, en heb ik ook niet met droge ogen kunnen schrijven. Daar deel ik mijn persoonlijke verhaal, zowel als persoon en als moeder. Ik vertel waarom ik dit werk doe, wat me drijft, maar ook waarom het soms emotioneel zwaar is. Omdat ik uitsluiting van dichtbij heb ervaren en gezien, raakt dit thema mij diep. Inclusie is voor mij dus geen abstract idee, maar onderdeel van mijn leven en mijn werk.

Met dit boek wil ik laten zien dat inclusie niet draait om perfectie, maar om verbinding. Het gaat erom dat we stap voor stap leren, oefenen, reflecteren en verbinden vanuit en voorbij verschillen. Ik hoop de inclusie-gereedschapskist van de lezer te vullen met inzichten en praktische handvatten. Want echt: iedereen kan bijdragen aan inclusie. En het hoeft niet in één keer goed te gaan, wel is het belangrijk dat je open staat voor feedback, nieuwsgierig bent en open staat voor perspectieven die van jou verschillen. 

Voor De Inclusieroute heb ik uitgebreid research gedaan. Denk dan aan heel veel gelezen, onderzoeken bestudeerd en daarnaast honderden reacties verzameld uit de vele sessies die ik heb gegeven. Al die inzichten heb ik geanalyseerd, samen met Floor Borgonjen,  en samengebracht tot de exclusierotonde en het inclusiemodel. Het inclusiemodel vormt eigenlijk de blauwdruk van het boek. De hoofdstukken zijn opgebouwd rondom dit model, zodat je stap voor stap wordt meegenomen langs de belangrijkste onderdelen.

Voor mij persoonlijk voelt dit boek als iets dat ik echt achterlaat. Inclusie wordt vaak nog gezien als ingewikkeld of als een ‘nice to have’, terwijl ik juist wil laten zien dat het niet moeilijk hoeft te zijn én dat het een ‘must have’ is.

Organisaties moeten alleen het lef hebben om ermee aan de slag te gaan. Vooral bij leiders merk ik dat moed soms ontbreekt om de werkvloer echt gelijkwaardig te maken en privileges uit processen te halen. Dat gebrek aan lef leidt vaak tot angst en onzekerheid en daar wil ik verandering in brengen. Daarom deel ik mijn kennis, inzichten en praktische handvatten, zodat iedereen in de organisatie hiermee aan de slag kan. En kan ontdekken dat inclusie niks van je wegneemt, maar juist wat brengt. 

Ohhh, dan zou het sowieso Authors of Forever of A Beautiful Noise van Alicia Keys zijn. Daarmee verklap ik meteen ook wie de meest beluisterde artiest is in mijn Spotify 😄

Koffie! Altijd koffie. Het liefst drink ik een cappuccino met havermelk en iets lekkers erbij. Ik ben gek op chocola. het liefst melk of puur. Tijdens het schrijven stond er standaard een bakje M&M’s op mijn bureau. Ik werkte met de pomodoro-methode: timer aan, geconcentreerd schrijven en… als het wekkertje ging, mocht ik mezelf trakteren op een paar M&M’s.

Ze vinden het leuk dat ik weer een boek schrijf, maar eerlijk is eerlijk: er zijn periodes geweest dat ze me veel minder zagen omdat ik opgesloten zat in mijn kantoor. Of dat ik weer in de stress was vanwege feedback of deadlines. 

Hiernaast probeer ik er ook extra op te letten dat wanneer vrienden of familie langskomen, het gesprek niet altijd over inclusie gaat. Ik krijg hier namelijk veel vragen over, ook als er iets maatschappelijks is gebeurd of in het nieuws is. Voor mijn gezin is dat soms best vermoeiend, dat realiseer ik me ook goed. Mijn dochter zegt dan weleens: ‘Mama, de inclusie-pet mag af.’ En soms draait ze het om en vraagt ze juist: ‘Wat vindt de inclusie-politie hiervan?’

🚌 – de bus!

Eigenlijk wilde ik vorig jaar een Volkswagen Buzz aanschaffen als nieuwe auto, maar die was veel te groot. Dus heb ik een inimini Buzz gekocht en omgedoopt tot de Inclusie-Buzz. Voor mij staat de bus symbool voor samen op reis gaan, onderweg stoppen als dat nodig is en er is voldoende plek.

Daarbij heb ik warme herinneringen aan vakanties met mijn familie in Suriname, waar we een bus huurde en met z’n allen op pad gaan. Natuurlijk ging al het lekkere eten en een kookstel mee 😀

Je kunt dit boek eigenlijk lezen waar en wanneer je wilt. Het kan als naslagwerk, maar ook in een boekclub of gewoon voor jezelf. Mijn tip: lees één hoofdstuk aan het begin van de werkdag (met koffie erbij 🙂 en kijk vervolgens wat je herkent op de werkvloer of in de organisatie. Gebruik dat als startpunt om het gesprek aan te gaan , zo wordt het boek meteen praktisch toepasbaar.